Funkcja ekonomiczna budżetu polega na zgromadzeniu zasobów pieniężnych na zrealizowanie zadań z zakresu obrony, administracji, wymiaru sprawiedliwości, celów społecznych, takich jak: oświata, kultura, zdrowie, zabezpieczenie społeczne, zadań interwencyjnych w gospodarce w postaci inwestycji, subsydiów i dotacji. Polityka budżetowa należy do najistotniejszych narzędzi odziałujących na gospodarkę i poziom życia społeczeństwa. Ingerencja może dotyczyć alokacji, redystrybucji i stabilizacji środków w trakcie realizacji budżetu (alokacja od łac. ad- do i loca- tio – umieszczenie, redystrybucja – ponowny podział). Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 221 zapewnia rządowi wyłączność inicjatywy w zakresie:
ustawy budżetowej, ustawy o prowizorium budżetowym, zmiany ustawy budżetowej,ustawy o zaciąganiu długu publicznego, ustawy o udzielaniu gwarancji finansowych przez państwo. Prowizorium budżetowe jest ustawą przyjętą przez Sejm, która częściowo upoważnia rząd do finansowania zadań państwa do czasu uchwalenia ustawy budżetowej.