Trzy funkcje: informacyjna, koordynacyjna i sankcji finansowej stanowią mechanizm rynkowy, w stosunku do którego państwo ma obowiązek stwarzania prawnych gwarancji. Społeczna gospodarka rynkowa to gospodarka rynkowa z państwową współodpowiedzialnością. Prywatni producenci mają tendencje do sprowadzania pracy do roli towaru. W społecznej gospodarce rynkowej rynek pracy nie jest tożsamy z rynkiem towarowym. Siła robocza wolnego człowieka nie jest równa rzeczom. Takie zestawienie narusza godność pracowników. Obowiązkiem państwa jest obrona godności człowieka. Rynki są bowiem polem społecznego komunikowania się różnych podmiotów, „partnerów społecznych” także.
Gospodarka rynkowa bywa zawodna, ponieważ rejestruje tylko te potrzeby, na które jest siła nabywcza, nie rejestruje pilności potrzeb ani ich związku z ubóstwem. Nie ma mechanizmów wyrównujących poziom dochodów. Rynek reaguje w danej chwili, nie dostarcza informacji prognostycznych. Producenci – truciciele nie ponoszą (albo w znikomym tylko stopniu) kosztów swojej działalności. Dobra niekonkurencyjne nie są przedmiotem zainteresowania rynku.